Fietssnelweg verdient zich dubbel en dwars terug.

Een euro investeren in een fietssnelweg levert minimaal het dubbele op aan gezondheidswinst, en in de praktijk vaak zelfs nog meer. Dat is de conclusie van een recente modelstudie uitgevoerd door onderzoekers van de Vlaamse Instelling voor Technologisch Onderzoek (VITO), gepubliceerd in het Journal of Transport & Health. Deze studie onderzoekt de rendementen van nieuwe Vlaamse fietssnelwegen tussen Antwerpen-Mechelen en Leuven-Brussel, en de resultaten zijn indrukwekkend.

De waarde van fietssnelwegen

Fietssnelwegen zijn niet alleen een handig en duurzaam alternatief voor traditionele vervoersmiddelen, maar ze bieden ook aanzienlijke voordelen voor de volksgezondheid. De onderzoekers van VITO ontwikkelden een rekenmodel om de kosten van de aanleg van fietssnelwegen (variërend van 300.000 tot 800.000 euro per kilometer) af te zetten tegen de opbrengst in termen van gezondheidswinst.

De gezondheidswinst werd in dit model gemeten door te kijken naar de kosten van aandoeningen die gerelateerd zijn aan luchtverontreiniging en verkeersongevallen, evenals de positieve effecten van lichaamsbeweging op ziekten zoals kanker en diabetes. Bovendien biedt het model de mogelijkheid om de kosten van CO2-uitstoot, congestie en geluidshinder in de berekening mee te nemen.

Conclusies van de studie

De resultaten van de studie zijn duidelijk: zelfs in het ongunstigste scenario levert elke geïnvesteerde euro minimaal het dubbele op in termen van gezondheidswinst. Dit is al zonder de extra voordelen van vermindering van CO2-uitstoot, geluidsoverlast en verkeerscongestie mee te rekenen. In het meest positieve scenario kan de winst oplopen tot wel 14 keer het geïnvesteerde bedrag.

Dit betekent dat fietssnelwegen niet alleen bijdragen aan een duurzamer vervoerssysteem, maar ook aanzienlijke economische voordelen bieden door het verminderen van gezondheidskosten. De studie richtte zich specifiek op de fietssnelwegen tussen Antwerpen-Mechelen en Leuven-Brussel, maar de resultaten kunnen ook relevant zijn voor andere regio’s.

Het rekenmodel CWICalc

Het model dat werd gebruikt in deze studie, CWICalc genaamd, gaat volgens de ontwikkelaars verder dan het model van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). Het biedt een gedetailleerde analyse van de kosten en baten van fietsinfrastructuur, specifiek toegespitst op Vlaanderen. Het model is echter breed toepasbaar en kan ook gebruikt worden door beleidsmakers en onderzoekers in andere regio’s die geïnteresseerd zijn in het bevorderen van fietsmobiliteit.

CWICalc is online beschikbaar, wat betekent dat iedereen toegang heeft tot deze waardevolle tool. Dit maakt het voor steden en gemeenten gemakkelijker om weloverwogen beslissingen te nemen over de investering in fietsinfrastructuur. De ontwikkelaars hopen dat dit model beleidsmakers zal helpen de economische en gezondheidsvoordelen van fietssnelwegen beter te begrijpen en te benutten.

De impact op de volksgezondheid

De impact van fietssnelwegen op de volksgezondheid is niet te onderschatten. Fietsen is een van de meest toegankelijke vormen van lichaamsbeweging en kan helpen bij het voorkomen van tal van chronische ziekten. Door meer mensen aan te moedigen om de fiets te gebruiken in plaats van de auto, kunnen fietssnelwegen bijdragen aan een gezondere bevolking, minder druk op de gezondheidszorg en een schoner milieu.

Daarnaast kan het verbeteren van de fietsinfrastructuur bijdragen aan een veiliger verkeer. Minder auto’s op de weg betekent minder kans op verkeersongevallen, en fietssnelwegen bieden een veilige ruimte voor fietsers, weg van het gemotoriseerde verkeer. Dit vermindert het risico op ongelukken en draagt bij aan de algehele verkeersveiligheid.

Een duurzaam en rendabel alternatief

Fietssnelwegen bieden dus niet alleen aanzienlijke gezondheidsvoordelen, maar zijn ook een rendabele investering voor overheden. Met een return on investment die kan oplopen tot 14 keer het geïnvesteerde bedrag, zijn fietssnelwegen een duurzaam en economisch verstandig alternatief voor traditionele infrastructuurprojecten.

Het is duidelijk dat de aanleg van fietssnelwegen niet alleen bijdraagt aan een betere gezondheid van de bevolking, maar ook aan het creëren van een duurzamer en veiliger vervoerssysteem. Steden en gemeenten die investeren in fietsinfrastructuur kunnen rekenen op aanzienlijke voordelen, zowel op het gebied van gezondheid als op het gebied van economische winst.

Een winstgevende investering

De studie van VITO laat zien dat de aanleg van fietssnelwegen een investering is die zich dubbel en dwars terugverdient. Met aanzienlijke voordelen voor de volksgezondheid en een potentiële return on investment tot wel 14 keer het geïnvesteerde bedrag, zijn fietssnelwegen een cruciaal onderdeel van een duurzaam en gezond vervoerssysteem. Voor beleidsmakers biedt het CWICalc-model een krachtige tool om de waarde van fietsinfrastructuur te berekenen en te verantwoorden.