Kettingwielen en kettingbladen.

Kettingwielen en kettingbladen.

Om te zorgen dat de ketting soepel van kettingwiel kan wisselen, zijn kettingwielen voor geïndexeerde schakelsystemen voorzien van speciale profielen. Zie afb. 35 en afb. 36. Bij derailleursystemen zonder index moest de derailleur eerst iets voorbij het kettingwiel geschakeld worden om van kettingwiel te kunnen wisselen. Vervolgens kon de derailleur met de schakelaar recht onder het kettingwiel gezet Worden. Bij het indexsysteem wordt de derailleur direct recht onder het kettingwiel gezet. Als de kettingwielen niet van een speciaal profiel voorzien zouden zijn, zou de kans groot zijn dat de ketting niet wisselde. Het profiel in de kettingwielen zorgt er ook voor dat de ketting gewisseld kan worden als deze zwaar belast wordt.

Voor een goede werking van het indexsysteem is het van belang dat alle kettingwielen van hetzelfde type zijn, dat ze op de juiste wijze op het freewheel zijn geschoven en dat de juiste afstandsringen worden gemonteerd (afb. 37). De tandvormen en daarbij behorende onderdelen hebben bij de verschillende onderdelenfabrikanten aparte merknamen gekregen. Zo heeft Shimano de aanduiding ‘Hyper Glide’ en ‘Shimano IG’, Sachs de aanduiding ‘Sachs Power Glide’ en Campagnolo de aanduiding ‘Exa drive’.
Sachs heeft kettingwielen met de meest extreme vormen (afb. 38). Om de ketting soepel te wisselen ontbreekt in de kettingbladen en kettingwielen één kettingwielen zijn voorzien van schakelpassages. De vorm van de kettingwielen is zodanig, dat de plek waar de ketting van het kettingwiel loopt aansluit bij de plek waar de ketting op het volgende kettingwiel loopt.
De kettingwielen kunnen maar op een manier op het freewheel geschoven worden. Bij de meeste merken moet het merkteken zichtbaar naar buiten staan. Alleen bij Suntour moeten de merktekens richting de spaken staan. Bij gebruik van kettingwielen van hetzelfde type is gegarandeerd dat de schakelpassages op elkaar aansluiten. In een cassette mogen daarom alleen kettingwielen met dezelfde codeaanduiding voorkomen.

Voor een goed functioneren van het indexsysteem is het essentieel dat de kettingwielen allemaal op de juiste afstand van elkaar staan. Daarvoor is het nodig dat de juiste maat tussenringen gemonteerd worden.
Er zijn zowel kunststof als metalen tussenringen in de handel. De kunststoftussenringen zijn 0,05 mm dikker omdat ze meer worden samengedrukt bij het vastzetten van de kettingwielen. Gebruik bij voorkeur metalen tussenringen, om zeker te zijn dat de afstand tussen de kettingwielen goed is. Let er bij de montage ook op dat er geen vuil tussen ringen en kettingwielen zit.
Kettingwielen zijn in verschillende constructies verkrijgbaar. Vroeger waren kettingwielen los verkrijgbaar, zodat verschillende combinaties samengesteld konden worden. Tegenwoordig worden steeds vaker de grootste kettingwielen op zogenaamde “spiderarms” gemonteerd. Het voordeel hiervan is dat er een stijvere constructie ontstaat.

Ook de kettingbladen zijn voorzien van speciale schakelpassages om te zorgen dat de ketting makkelijk van kettingblad wisselt (afb. 42). De kettingbladen moeten in de juiste positie gemonteerd worden en van hetzelfde type zijn.

Tussen het buitenste kettingblad en de crank bevindt zich een pen die voorkomt dat de ketting vastslaat tussen de Crank en het buitenste kettingblad. Let er bij de montage van de kettingbladen op dat die glijpen zich ook tussen de Crankarm en kettingblad bevindt.