Spieloze verbinding

De spieloze verbinding kan op de volgende twee manieren tot stand gebracht worden:

• Met een vierkant conisch as-einde
• Met een spievertanding

Voor het demonteren van de crank voor een vierkant conisch as-einde is een cranktrekker nodig. Het demonteren en monteren van de crank gaat als volgt.

Demonteren:

Verwijder het sierkapje (alleen aanwezig bij de goedkopere uitvoeringen) in de crank.

Draai de crankbout of crankmoer los. De crank kan vastgezet zijn met een crankbout met binnen zeskant ( inbus ) of met buitenzeskant. Crankbouten met buitenzeskant (steek 14, 15 of 16) kunnen alleen met een smalle dopsleutel of speciale sleutel (afbeelding 22) losgedraaid worden. Doppen van een hoogwaardige dopsleutel set zijn meestal smal genoeg.

Draai het buitenste gedeelte van de cranktrekker (afbeelding 22) in de schroefdraad van de crank. Zorg dat de cranktrekker over de gehele schroefdraad wordt vastgedraaid. Op de schroefdraad komen grote schuifspanningen. Als deze niet over de gehele draad verdeeld worden, kan de draad makkelijk beschadigen. De schroefdraad in de crank is M22 x 1. Bij exclusieve (?) cranks komen wel eens afwijkende schroefdraad uitvoeringen voor.
Je kunt de crank van de trapas trekken met een speciale cranktrekker (afbeelding 23) door deze achter de crank te haken wanneer de schroefdraad voor de cranktrekker versleten is.

Monteren:

Schuif de crank op de trapas. Zorg dat de vlakken van de crank en trapas goed schoon zijn en licht ingevet. Gebruik hiervoor geen vet van lithium bevat. Lithium heeft een lijmende werking als het onder druk komt te staan. Vaseline is een goede optie.

Draai de crankbout of moer aan met een moment tussen 30 en 50 NM (afbeelding 24 en 25). Als de crankbout of moer niet zelf borgend is, monteer dan een borgring tussen crank en bout/moer. De bolle kant van de borgring moet naar buiten wijzen. Draai de crank niet te strak op e trapas. De spanning in de cranks wordt dan te groot, waardoor ze kunnen scheuren. Gebruik dan ook bij voorkeur een momentsleutel voor het vastzetten.

Monteer het sierkapje.

Voor het demonteren van een crank met spievertanding is geen losse cranktrekker nodig. De cranktrekker is namelijk in de bevestigingsbout opgenomen.

Het demonteren en monteren van de crank gaat als volgt:

Demonteren :

Draai de crankbout los, de crank komt nu vanzelf los van de trapas.

Verwijder het kapje in de crank en neem de crankbout en de trekker uit de crank.

Door beschadiging van de inwendige draad komt het wel eens voor dat de cranktrekker niet werkt. De crank kan dan met behulp van de cranktrekker verwijderd worden. Hier is wel een extra hulpstuk voor nodig. Want een trapas voorzien van spievertanding heeft een holle as.
Dit extra hulpstukje zorgt ervoor dat de pin in de normale cranktrekker tegen de as van de trapas kan drukken (zie afbeelding 27).

Monteren:

Plaats de crank op de trapas. Zorg dat de aansluitende vlakken goed schoon zijn.

Monteer de tussenring en de crankbout. Trek deze aan met een moment van 30 tot 50 Nm.

Voorzie de achterzijde van het kapje en het contactvlak met de crankbout van vet en monteer het kapje.